Karangan berformat
Surat kiriman rasmi dan tidak rasmi: format dan contoh
Beza dalam dua ayat
Surat kiriman rasmi ditulis kepada pejabat atau pegawai: ada dua alamat, tajuk dalam huruf besar, perenggan bernombor dan bahasa formal.
Surat kiriman tidak rasmi ditulis kepada keluarga atau kawan: satu alamat sahaja (alamat pengirim), salam yang mesra, tiada tajuk dan tiada nombor perenggan.
Susun atur di halaman ini ialah amalan yang lazim diajar di sekolah. Sekolah dan guru berbeza pada butiran kecil, seperti "Per:" atau tajuk bergaris, dan kedudukan tarikh. Ikut cara guru anda jika berbeza.
Jadual perbezaan surat rasmi dan tidak rasmi
| Bahagian | Surat rasmi | Surat tidak rasmi |
|---|---|---|
| Penerima | Pejabat, pengurus, guru besar, pegawai | Rakan, ibu bapa, saudara |
| Alamat | Alamat pengirim di kiri atas, garis, kemudian alamat penerima | Alamat pengirim di kanan atas sahaja |
| Tarikh | Sebaris dengan baris akhir alamat penerima, di sebelah kanan | Di bawah alamat pengirim |
| Salam | Tuan, / Puan, | Ke hadapan sahabatku ... |
| Tajuk | Ada, huruf besar | Tiada |
| Perenggan | Bernombor mulai perenggan kedua | Tidak bernombor |
| Bahasa | Formal, ringkas, terus kepada tujuan | Mesra, boleh bercerita |
| Penutup | Sekian, terima kasih. / Yang benar, | Kirim salam; Sahabatmu, / Yang menyayangimu, |
| Nama | Tandatangan dan nama penuh dalam kurungan | Nama panggilan |
Format surat kiriman rasmi
- Alamat pengirim (nama dan alamat anda) di kiri atas.
- Garis melintang memisahkan pengirim dan penerima.
- Jawatan dan alamat penerima.
- Tarikh, di sebelah kanan.
- Salam: "Tuan," atau "Puan,".
- Tajuk dalam huruf besar, sama ada ditebalkan, bergaris atau dimulakan dengan "Per:".
- Isi surat. Perenggan pertama tidak bernombor; nombor bermula pada perenggan kedua.
- "Sekian, terima kasih."
- "Yang benar," atau "Yang ikhlas,".
- Tandatangan, dan nama penuh dalam huruf besar di dalam kurungan.
Contoh surat kiriman rasmi: aduan kepada pejabat pengurusan taman
Situasi: seorang penduduk mengadu tentang lampu jalan yang rosak dan peralatan taman permainan yang tidak selamat. Nama, alamat dan pejabat dalam contoh ini rekaan.
Nurul Aina binti Kamal,
No. 18, Jalan Seri Damai 4,
Taman Seri Damai,
Bandar Melati.
Pengurus,
Pejabat Pengurusan Taman Seri Damai,
Jalan Seri Damai 1,
Taman Seri Damai,
Bandar Melati. 12 Oktober 2026
Tuan,
Aduan lampu jalan rosak dan taman permainan yang tidak selamat
Dengan segala hormatnya, saya merujuk perkara di atas.
Saya ialah penduduk Jalan Seri Damai 4. Sejak dua minggu lalu, tiga batang lampu jalan di hadapan rumah nombor 10 hingga 24 tidak menyala. Jalan itu gelap selepas waktu maghrib, dan murid yang pulang dari kelas tambahan terpaksa berjalan dalam kegelapan.
Selain itu, rantai buaian di taman permainan berhampiran surau sudah putus, manakala papan gelongsor retak di bahagian bawah. Kanak-kanak masih bermain di situ kerana tiada papan tanda amaran dipasang.
Sehubungan itu, saya memohon pihak tuan menghantar juruteknik untuk membaiki lampu jalan tersebut dan memagari peralatan yang rosak sehingga peralatan itu diganti.
Kerjasama pihak tuan amat saya hargai.
Sekian, terima kasih.
Yang benar,
(tandatangan)
(NURUL AINA BINTI KAMAL)
Perhatikan: setiap perenggan bernombor membawa satu perkara sahaja. Masalah pertama, masalah kedua, permohonan, dan ucapan terima kasih.
Format surat kiriman tidak rasmi
- Alamat pengirim dan tarikh di kanan atas.
- Salam mesra, contohnya "Ke hadapan sahabatku Mei Ling yang dirindui,".
- Pembuka: bertanya khabar penerima.
- Isi dalam beberapa perenggan, satu cerita atau perkara setiap perenggan.
- Penutup: pesanan, soalan kepada penerima, kirim salam kepada keluarganya.
- "Sahabatmu," atau "Yang menyayangimu," diikuti nama.
Contoh surat kiriman tidak rasmi kepada rakan di luar negara
Situasi: Kavitha menulis kepada sahabatnya yang berpindah ke New Zealand bersama keluarga. Watak dan alamat rekaan.
No. 7, Lorong Cempaka 2,
Taman Cempaka Sari,
Bandar Melati.
15 Oktober 2026
Ke hadapan sahabatku Mei Ling yang jauh di mata tetapi dekat di hati,
Apa khabar awak di sana? Saya harap awak sekeluarga sihat. Sudah tiga bulan awak berpindah ke New Zealand, dan kelas kita terasa sunyi tanpa gelak tawa awak di meja belakang.
Saya ada berita gembira. Bulan lepas saya menyertai kelab robotik sekolah. Pasukan kami membina sebuah robot kecil yang boleh mengikut garisan hitam di atas lantai. Percubaan pertama gagal teruk kerana robot itu asyik berpusing di tempat yang sama. Selepas dua minggu membetulkan kod bersama-sama, robot kami akhirnya sampai ke garisan penamat. Cikgu kata pasukan kami akan mewakili sekolah dalam pertandingan peringkat daerah tahun depan.
Cuti sekolah nanti, keluarga saya akan pulang ke kampung nenek. Nenek baru menanam dua batang pokok rambutan di belakang rumah. Saya masih ketawa setiap kali teringat awak terjatuh ke dalam parit kecil ketika mengejar ayam nenek dahulu.
Bagaimana sekolah baharu awak? Sudahkah awak biasa dengan cuaca sejuk di sana? Ceritakanlah dalam surat awak nanti. Kirim salam saya kepada ibu bapa dan adik awak.
Sekian dahulu. Jaga diri baik-baik.
Sahabatmu,
Kavitha
Surat kiriman sebagai karangan berformat
Surat ialah sejenis karangan berformat: markah bukan sahaja untuk isi, tetapi juga untuk bentuk. Dalam KSSR, penulisan berformat ialah standard pembelajaran DSKP Bahasa Melayu Tahun 5 (item 3.3.1), dan glosari DSKP itu menamakan surat rasmi sebagai salah satu contohnya. Untuk SPM, Lembaga Peperiksaan menasihati calon supaya berlatih menulis dalam pelbagai format (KMJ SPM 2025).
Contoh karangan SPM dengan rangka ada di halaman contoh karangan Bahasa Melayu, dan e-mel berformat untuk murid sekolah rendah ada di halaman karangan pendek.